Sekcje 2025: Filmy pełnometrażowe

  • Od-nowa

    Od-nowa

    Od-nowa

    reż. Nicole Betancourt
    USA, Hiszpania / 2024 / 87 min / premiera polska

    Wizualny dziennik choroby, straty i uzdrowienia, spleciony z opowieścią o kryzysie klimatycznym. Nicole zmaga się z tajemniczą chorobą, która odmienia życie jej i dzieci. Film utkany z archiwaliów, animacji i poezji codzienności szuka więzi między osobistym cierpieniem a stanem planety, odkrywając nowe źródła nadziei.

    Film Od-nowa przygląda się ludzkiemu ciału jako części Ziemi. To artystyczny pamiętnik, opowiadający autobiograficzną historię uznanej reżyserki, laureatki m.in. nagrody Emmy. Po wypadku surfingowym, który wywołuje tajemnicze objawy, Nicole nie jest w stanie pracować ani opiekować się córkami. To początek osobistej przemiany – jej cierpienie, lęk klimatyczny dzieci i refleksje nad stanem planety splatają się w jedną opowieść. Nicole staje przed kamerą i – w dialogu z rytmami natury – odkrywa, jak żal i nadzieja rozchodzą się falami przez ciała, pokolenia i krajobrazy. Poprzez intymne archiwum rodzinne, techniki kreacyjne i animacje reżyserka bada wspólne wątki: własną chorobę, cierpienie rodziny i globalny kryzys środowiskowy. Ta podróż prowadzi ku wizji nadziei i możliwości – dzięki ponownemu połączeniu z naturą Nicole odnajduje uzdrowienie nie tylko dla siebie, ale i dla ukochanej planety.

    Reżyserka o filmie: „Najbardziej dominujące systemy – zarówno w medycynie, jak i w przemyśle – nie powstały z szacunkiem dla współzależności życia. Czy zanieczyszczone powietrze i woda nie wpływają na nasze zdrowie? W filmie uczę się poddać, opłakiwać i – ostatecznie – uzdrawiać, częściowo poprzez moją relację z naturą. Leczenie ciała oznacza uzdrawianie więzi między nami a światem. Tę perspektywę zawdzięczam mądrym kobietom, które spotykam na swojej drodze. Od-nowa to opowieść o macierzyństwie w coraz szerszych kręgach – historia córek, matek i Ziemi”.

    Po seansie odbędzie się debata „Między stratą a nadzieją: zdrowie psychiczne w obliczu kryzysu klimatycznego” z udziałem reżyserki Nicole Betancourt.

    20.09.2025
    17:00
    Kinoteka

    Nicole Betancourt

    Laureatka nagrody Emmy, ceniona za umiejętność łączenia osobistych i politycznych wątków w poruszających emocjonalnie opowieściach. Jej debiutancki dokument Before You Go (HBO), poświęcony śmierci ojca z powodu AIDS, zdobył liczne nagrody, w tym Emmy za Wyjątkowe Osiągnięcie Indywidualne w Dokumencie oraz Golden Spire na San Francisco International Film Festival. Betancourt kontynuuje pracę na styku tematów społecznych i historii osobistych, produkując i reżyserując filmy takie jak 90 Miles (POV/PBS), Sing the Water Song oraz krótkie formy poświęcone kwestiom równości, ochrony środowiska i praw człowieka. Była także dyrektorką wykonawczą MediaRights, organizacji non-profit wspierającej media na rzecz zmiany społecznej, gdzie realizowała nagradzany Media That Matters Film Festival oraz pierwszy internetowy zestaw narzędzi dla twórców filmowych. Jest stypendystką Sustainability Leaders Network i Kellogg Food and Community Fellow, a także członkinią jury nagród Emmy, panelu New York State Council of the Arts oraz zarządu New York Women in Film & Television.

    Reżyseria: Nicole Betancourt

    Producent_ka: Rose Kowalski

    Produkcja: Horizontal Films Media, Nota Bene Productions

    Język: angielski, hiszpański

    Napisy: polskie, angielskie

  • Rosinha odzyskuje głos

    Rosinha odzyskuje głos

    Rosinha odzyskuje głos

    reż. Marta Pessoa
    Portugalia / 2023 / 101 min / premiera polska

    „Portugalia nie jest krajem rasistowskim” – film rozkłada to zdanie na czynniki pierwsze, sięgając do wspomnień z początku XX wieku i historii Rosinhii z Gwinei. Kawałek po kawałku ukazuje oblicze „miękkiego rasizmu”, przywracając bohaterce głos, podmiotowość i należne miejsce w historii.

    Rasizm to nie tylko przeszłość – to aktywny dyskurs, sposób patrzenia, historia i nieustanne odtwarzanie. Tytułowa Rosinha to rdzenna mieszkanka Gwinei, która stała się symbolem pierwszej portugalskiej wystawy kolonialnej, zorganizowanej przez „Nowe Państwo”. Film jest podróżą do przeszłości, by lepiej zrozumieć teraźniejszość.

    W 1934 roku Porto było gospodarzem Pierwszej Portugalskiej Wystawy Kolonialnej. W atmosferze świętowania tłumy Portugalczyków opuszczały swoje domy, by wziąć udział w wydarzeniu. Nie po to jednak, by planować życie w koloniach, lecz by oglądać rdzennych mieszkańców wystawianych w rekonstrukcjach ich „wiosek” oraz – jak głosiły relacje – „czarne kobiety z obnażonymi piersiami”. W ten sposób młoda kobieta z Gwinei, znana jako Rosinha, stała się symbolem wystawy.

    Ale kim właściwie była Rosinha? Kim były historyczne Rosinhe, które sprawiły, że uwierzyliśmy w lekcję „Nowego Państwa”? I które być może tłumaczą, dlaczego tak łatwo dziś przyjmujemy przekonanie, że „Portugalia nie jest krajem rasistowskim”? Film stawia to pytanie już na początku, a zaraz potem zastanawia się: „czy w ogóle ma sens zaczynać film w ten sposób?”. Na przestrzeni całego dokumentu historia faszystowskiej propagandy wyłania się niczym mroczne lustro, w które trudno spojrzeć. Portugalia to kraj z nieopowiedzianą historią — a ten film jest próbą przełamania tej ciszy.

    Po seansie odbędzie się spotkanie z reżyserką Marta Pessoa.

    19.09.2025
    18:00
    Kinoteka

    Marta Pessoa

    Studiowała kino w ESTC. Od 1996 roku pracuje jako reżyserka zdjęć. Wśród jej filmów znalazły się m.in.: Lisbon’s Under Arrest (2009), Warriors (2011), The Lurking Fear (2015), Damsel Warrior (2020), A Name for What I Am(2022) oraz Rosinha and Other Wild Animals (2023). W 2013 roku wraz z Ritą Palmą i João Pinto Nogueirą założyła wytwórnię Três Vinténs.

    Reżyseria: Marta Pessoa

    Producent_ka: Rita Palma, Marta Pessoa, João Pinto Nogueira

    Produkcja: Três Vinténs

    Język: portugalski

    Napisy: polskie, angielskie

  • Długa droga do fotela reżyserki

    Długa droga do fotela reżyserki

    Długa droga do fotela reżyserki

    reż. Vibeke Løkkeberg
    Norwegia / 2025 / 70 min / premiera polska

    „Problemy kobiet to kwestie fundamentalne, które przenikają wszystko”. Dokumentalna kronika Vibeke Løkkeberg z pierwszego Międzynarodowego Seminarium Filmów Kobiecych w 1973 roku wciąż ma polityczną siłę, oferując ponadczasową refleksję o równości płci (lub jej braku) i reprezentacji.

    Kiedy Vibeke Løkkeberg przybyła do Berlina na pierwsze Międzynarodowe Seminarium Filmów Kobiecych, miała ze sobą kamerę filmową – była zdeterminowana, by zarejestrować opinie koleżanek–filmowczyń, a kiedy było to możliwe, także debaty konferencyjne. Jej film stanowi świadectwo ambicji, odwagi i niezłomnej walki o równość uczestniczek wydarzenia.

    Delegatki odpowiadały na pytania Løkkeberg z całkowitą szczerością. „Jeśli wiemy, czego chcemy, to już samo w sobie jest postrzegane jako agresja” – podkreśla jedna z uczestniczek, opisując sytuację z 1973 roku. Ryzyko wykorzystania seksualnego było czymś oczywistym. Kobiety musiały mieć „trzy razy grubszą skórę”, a jednocześnie wciąż obowiązywał wymóg „pozostania kobiecą”, by nie zostać uznaną za „zbyt męską” – dodaje inna rozmówczyni. Archiwalny film pokazuje, że profesjonalizm, odporność i ambicja były cechami wspólnymi wszystkich bohaterek. „Trzeba być bardzo aktywną i stanowczą, upierać się przy swoim punkcie widzenia i walczyć o swoje prawa” – mówi niemiecka redaktorka informacyjna. „Tworzenie to władza” – mówi kolejna. „A władza jest konieczna, by móc mówić i pisać”.

    Film jest zapisem pewnej epoki, ale osoby w barwnych strojach mogłyby zostać przeniesione w realia 2025 roku… i nadal natknęłyby się na szklany sufit – zauważa dziś 80-letnia Vibeke Løkkeberg (miała 28 lat, gdy filmowała seminarium).

    Po seansie spotkanie z reżyserką Vibeke Løkkeberg oraz z montażystką filmu Mina Nybakke.

    17.09.2025
    18:00
    Kinoteka

    Vibeke Løkkeberg

    Urodzona w 1945 roku w Bergen (Norwegia), Vibeke Løkkeberg jest jedną z najbardziej wpływowych norweskich reżyserek, autorką i ikoną kultury. Jest żoną producenta Terje Kristiansena oraz matką Tonje (ur. 1975) i Marie (ur. 1982). Løkkeberg wypracowała oryginalną koncepcję łączenia życia osobistego z filmową praktyką, wielokrotnie współpracując przy tym z własną rodziną. Znana z przełomowych i często kontrowersyjnych filmów, takich jak Løperjenten (Historia Camilli) i Hud (Skóra), reżyserka wnosi w każdy projekt swoją bezkompromisową wizję i mistrzostwo opowiadania historii. Vibeke jest także powieściopisarką; do jej książek należą m.in.: Leoparden (1989), Jordens skygge (1994), Purpur (2002), Brev til himmelen (2004), Allierte (2008) oraz Frokost på stupet (2018). W 2005 roku została odznaczona tytułem Cavalieri przez Prezydenta Włoch, a w 2015 roku otrzymała Honorową Nagrodę Amanda za wkład w rozwój norweskiego kina.

    Reżyseria: Vibeke Løkkeberg

    Producent_ka: Anders Tangen, Terje Kristiansen (1973)

    Produkcja: The Norway Film Development

    Język: angielski

    Napisy: polskie, angielskie

  • Wyprawa na Marsa z Nikki Giovanni

    Wyprawa na Marsa z Nikki Giovanni

    Wyprawa na Marsa z Nikki Giovanni

    reż. Michèle Stephenson & Joe Brewster
    USA / 2023 / 102 min / premiera polska

    Intymne zdjęcia, archiwalia i nowatorskie interpretacje poezji Nikki Giovanni tworzą film, który przekracza granice tradycyjnej biografii. Podróż w czasie i przestrzeni ukazuje trwały wpływ jednej z najwybitniejszych żyjących artystek i komentatorek społecznych Ameryki.

    Zwycięzca Nagrody Głównej Jury w konkursie filmów dokumentalnych na festiwalu Sundance. Urzekający portret dokumentalny śledzi poetkę i aktywistkę Nikki Giovanni w chwili, gdy zbliża się do swoich 80. urodzin. Film zgłębia jej afrofuturystyczno-feministyczną filozofię życia, poruszającą relację z rodziną, polityczną odwagę i poetycką elokwencję. Wszystko splecione z niezwykłą wrażliwością na rytm, estetykę i głos bohaterki.

    Spoglądając wstecz na własne życie oraz historię naznaczoną cieniem amerykańskiego rasizmu, a zarazem patrząc w przyszłość – pełną nadziei i możliwości – Giovanni staje się przewodniczką i narratorką. Twórcy filmu, Joe Brewster i Michèle Stephenson, rezygnują z klasycznej chronologii i standardowych wywiadów na rzecz świeżego, poetyckiego podejścia. Going to Mars to film napędzany nieustannym intelektualnym zaangażowaniem i radykalną wyobraźnią – w poszukiwaniu spełnienia emocjonalnego i politycznego w świecie wykluczenia.

    21.09.2025
    20:30
    Kinoteka

    Michèle Stephenson

    Nagradzana Emmy reżyserka, artystka i autorka o haitańsko-panamskich korzeniach, która łączy doświadczenie prawniczki na rzecz sprawiedliwości społecznej z nowatorskim podejściem do dokumentu. Jej filmy, eksplorujące perspektywę diaspory afrykańskiej i społeczności kolorowych w obu Amerykach, były wielokrotnie nagradzane na Sundance i Tribeca oraz nominowane do Oscara, Emmy i Kanadyjskiej Akademii Filmowej. W 2023 roku Going To Mars: The Nikki Giovanni Project zdobył Grand Jury Prize na Sundance i Emmy, a Black Girls Play – m.in. nagrodę Edward R. Murrow Award i Best Short Doc na Tribeca. Wcześniej American Promise otrzymał trzy nominacje Emmy i Jury Prize na Sundance, a Stateless – nominację do Canadian Screen Award. Jest także współreżyserką trylogii VR The Changing Same, nagrodzonej na Tribeca i nominowanej do Emmy. Stephenson jest laureatką stypendiów Guggenheima i Creative Capital oraz członkinią Amerykańskiej Akademii Filmowej.

    Joe Brewster

    Nagrodzony Emmy reżyser i psychiatra z Harvardu, który w swojej twórczości porusza kluczowe kwestie społeczne. Jego dokument American Promise zdobył Nagrodę Jury w Sundance i trzy nominacje do Emmy, a Going To Mars: The Nikki Giovanni Project otrzymał Grand Prix Jury na Sundance, był na shortliście Oscarów i zdobył Emmy za najlepszy dokument. Współreżyserował także Black Girls Play (shortlista Oscarów, nagroda Tribeca) oraz projekt VR The Changing Same (nagroda główna w Tribeca). Jest stypendystą Guggenheima i członkiem Amerykańskiej Akademii Filmowej.

    Reżyseria: Michèle Stephenson & Joe Brewster

    Producent_ka: Michèle Stephenson, Joe Brewster, Tommy Oliver

    Język: angielski

    Napisy: polskie, angielskie

  • Nowe utarte ścieżki

    Nowe utarte ścieżki

    Nowe utarte ścieżki

    reż. Gabriela Domínguez Ruvalcaba
    Meksyk / 2024 / 73 min / premiera polska

    Film zanurza widownię w górskim krajobrazie Chiapas – wilgotnym, pełnym dźwięków, barw i faktur. Owce, wełna, splątane w warkocze włosy i kolory tradycyjnych strojów tworzą choreografię życia u podnóża góry, gdzie kobiety Tsotsil uczą, jak składać ziemi hołd i zachować pamięć o terytorium.

    Dwa światy przeplatają się między pokoleniami kobiet w jednej rodzinie w Chiapas, gdzie rdzenne kobiety Tsotsil – pasterki i tkaczki wełny – doglądają owiec, oddając cześć pamięci ziemi.

    W filmie Nowe utarte ścieżki reżyserka zanurza się w spotkaniu z rodziną kobiet Tsotsil mieszkającą w porośniętych mchem górach, zaledwie kilka kilometrów od miasta. W tym niezwykłym krajobrazie Doña Sebastiana i jej córki opiekują się owcami, traktując to jako formę podtrzymywania kulturowej tożsamości. Reżyserka powraca do fotografii z dzieciństwa, która ujawnia jej osobisty związek ze wspólnym terytorium. To staje się punktem wyjścia do eseistycznej eksploracji różnych sposobów zamieszkiwania ziemi, nieustannie podlegającej przemianom. Jednocześnie dokument stawia pytania o samą sztukę filmową. Przypomina nam, by zapytać: w jaki sposób poczucie przynależności wpływa na to, jak postrzegamy świat?

    Film wykorzystuje inscenizację, materiały archiwalne oraz intymne rozmowy, aby pokazać, jak związek z miejscem nabiera znaczenia dzięki osobistej perspektywie reżyserki. Wędrując przez tematy tożsamości, przemian krajobrazu i nierozerwalnej więzi z naturą, oferuje czułe spojrzenie na te współzależne aspekty.

    19.09.2025
    20:45
    Kinoteka

    Gabriela Domínguez Ruvalcaba

    Meksykańska reżyserka filmowa. W swojej pracy artystycznej eksploruje formy dokumentalne i eksperymentalne, wynikające z zainteresowania tematami, w których pamięć i czas stają się obecne, a poczucie terytorium i ekologii odgrywa kluczową rolę. Jej twórczość czerpie również z interdyscyplinarnych doświadczeń łączących taniec i film. Filmy Gabrieli były prezentowane na festiwalach filmowych, m.in. w Locarno, IDFA, Festival Internacional del Nuevo Cine Latinoamericano w Hawanie, Cartagena Film Festival, Morelia Film Festival oraz FICUNAM. W latach 2020–2023 została uhonorowana przez Narodowy System Twórców Sztuki w Meksyku. Wyreżyserowała filmy La danza del hipocampo oraz Ways to traverse a territory. Gabriela jest absolwentką Berlinale Talents oraz DocStation, stypendystką Flaherty Seminar i Talents Guadalajara. Jej dokumenty uczestniczyły w licznych laboratoriach i pitchingach, m.in. Conecta Chile, Rough Cut Lab Montevideo, Plataforma IB DOCSMX, SANFIC Industry i FIDBA WIP.

    Reżyseria: Gabriela Domínguez Ruvalcaba

    Producent_ka: Pía Quintana Enciso

    Produkcja: Bosque Negro & Estudio Errante

    Język: hiszpański, tsotsil

    Napisy: polskie, angielskie

  • Mambar Pierrette

    Mambar Pierrette

    Mambar Pierrette

    reż. Rosine Mbakam
    Belgia / 2023 / 93 min / premiera polska

    Opowieść o niezłomnej kobiecie. Mambar wychowuje dzieci, opiekuje się matką i prowadzi biznes, będąc głosem pokolenia pogodzonego z trudami życia, lecz sprzeciwiającego się patriarchalnym uciskom. Mimo przeciwności przyjmuje je ze spokojem i opiera się na więziach z kobietami swojej społeczności.

    Miasto Douala żyje w niepokoju przed rozpoczęciem nowego roku szkolnego. Do Mambar Pierrette, krawcowej z sąsiedztwa, ustawia się długa kolejka klientów, którzy chcą, by ich ubrania były gotowe na nadchodzące uroczystości i spotkania towarzyskie. Pierrette jest jednak kimś więcej niż tylko krawcową – staje się powierniczką swoich klientów, swojego pokolenia. Kiedy jednak zaczyna padać deszcz i grozi zalaniem jej warsztatu – jednej z kilku następujących po sobie katastrof – Pierrette będzie musiała utrzymać się na powierzchni.

    Mambar Pierrette to piękna medytacja nad tym, jak od kobiet z klasy pracującej oczekuje się, że będą iść naprzód – niezależnie od narodowości, kultury czy przeciwności losu. To także dumna, pozbawiona patosu celebracja sposobu, w jaki inne kobiety oferują wsparcie tylko dlatego, że jest ono potrzebne. W filmie pojawiają się współczujący mężczyźni, ale są oni wyjątkami — wszystkie kobiety natomiast okazują empatię, bo muszą: są silnikiem swojej społeczności, a bez ich energii i determinacji wszystko by się rozpadło.

    To film, w którym dzieje się wiele, ale same wydarzenia nie są najważniejsze. Najważniejsze są kobiety i ich niezgoda na poddanie się siłom, które zdają się nie do pokonania. Nie dlatego, że są superbohaterkami, lecz dlatego, że nie mają wyboru. To obowiązek, od którego może lepiej byłoby być wolnym, ale który jest ich udziałem — i który dźwigają, po prostu dlatego, że muszą.

    17.09.2025
    20:30
    Kinoteka

    Rosine Mbakam

    Dorastała w popularnej dzielnicy Jaunde, która rozbudziła jej wyobraźnię filmową. Po trzech latach pracy w STV w Duali jako reżyserka i producentka, rozpoczęła naukę w INSAS, belgijskiej szkole filmowej. Jej film dyplomowy You Will Be My Ally zdobył duże uznanie. Aby zachować niezależność, założyła własną firmę producencką Tândor Productions. Wyreżyserowała cztery pełnometrażowe filmy dokumentalne, które prezentowano na najważniejszych festiwalach filmowych na świecie. Jest również wykładowczynią i badaczką w KASK w Gandawie. „The New Yorker” określił ją jako „oryginalną reżyserkę o wyjątkowej wrażliwości; jedną z najwybitniejszych twórczyń dokumentu współczesnego”.

    Reżyseria:  Rosine Mbakam

    Produkcja: Tândor Productions

    Język: bamileke, francuski, pidjin

    Napisy: polskie, angielskie

  • Szukając Simone de Beauvoir

    Szukając Simone de Beauvoir

    Szukając Simone de Beauvoir

    reż. Nathalie Masduraud & Valérie Urréa
    Francja / 2024 / 91 min / premiera polska

    Podróż przez Stany Zjednoczone, gdzie „Druga płeć” zaczęła nabierać kształtu, staje się okazją do nowego spojrzenia na przełomowe dzieło Simone de Beauvoir, wzbogacone refleksjami współczesnych teoretyczek feminizmu, które analizują jego wpływ i ograniczenia.

    Kiedy w 1949 roku opublikowano Drugą płeć, książka wywołała społeczne trzęsienie ziemi: tysiącstronicowy manifest wzywający do równości płci, niezależności kobiet i wyzwolenia ze sztywnych norm społecznych. Po raz pierwszy kobieta dokonała tak przenikliwego i bezprecedensowego opisu mechanizmów męskiej dominacji w powojennym świecie, który jeszcze nie znał słowa „patriarchat”. Skandal był ogromny, a sukces – światowy.

    Niewielu jednak wie, że inspiracja do napisania Drugiej płci narodziła się w Stanach Zjednoczonych, podczas podróży wykładowej Simone de Beauvoir w 1947 roku. Przez cztery miesiące przyglądała się Ameryce z bystrością entomolożki: analizowała zachowania uprzywilejowanych młodych kobiet, dziwiła się sztywnym oczekiwaniom wobec kobiet w Nowym Jorku, oburzała się podporządkowaniem żon, a także była zszokowana brutalnością segregacji rasowej na Południu.

    Film Nathalie Masduraud i Valérie Urrea to inicjacyjna podróż do źródeł myśli Simone de Beauvoir — intymna i polityczna wyprawa, która ożywia jej teksty w znakomitej interpretacji francuskiej aktorki Noémie Merlant.

    Jednocześnie film staje się przestrzenią refleksji prowadzonej przez czołowe myślicielki feministyczne naszych czasów: Judith Butler, Laure Murat, Silvię Federici, Kellie Carter Jackson, Caitlin Keliiaa i Françoise Vergès. To one analizują rewolucyjne idee Drugiej płci, ale też jej ograniczenia i ślepe punkty — czyniąc z filmu nie tylko hołd, lecz także krytyczną rozmowę z jednym z najważniejszych tekstów XX wieku.

    20.09.2025
    20:30
    Kinoteka

    Nathalie Masduraud & Valérie Urréa

    Nathalie Masduraud, absolwentka Fémis, działa w branży filmowej od lat 90. Reżyseruje filmy dokumentalne, w szczególności portrety artystów, w tym Elli Fitzgerald i Françoise Sagan. Jej filmy poruszają również tematy społeczne i historyczne, takie jak propaganda i donosicielstwo w czasie okupacji, a także warunki życia ludności afrykańskiej. Valérie Urréa zajmuje się dokumentem społecznym, podejmując tematy związane z tożsamością płciową, kwestiami etnicznymi, niepełnosprawnością oraz sztuką performatywną. Realizuje także filmy poświęcone choreografce Mathilde Monnier. Wspólnie, Masduraud i Urréa, zrealizowały swój pierwszy wspólny film w 2014 roku: Afrique du Sud – Portraits chromatiques, dokument poświęcony scenie fotograficznej w RPA, wyprodukowany dla Arte i towarzyszący mu mini-serial. Temat fotografii powraca w ich kolejnym projekcie, Focus Iran, l’audace au premier plan (2017), poświęconym młodej scenie irańskiej, który rozwija się również w serii internetowej Iran#NoFilter. Ich ostatni wspólny film to Looking for Simone.

    Reżyseria: Nathalie Masduraud & Valérie Urréa

    Producent_ka: Julie Guesnon Amarante, Justine Henoschberg 

    Produkcja: Les Batelières productions

    Język: angielski, francuski

    Napisy: polskie, angielskie

  • Dziewczyny zmieniają świat

    Dziewczyny zmieniają świat

    Dziewczyny zmieniają świat

    reż. Nora Philippe
    Francja, Belgia, Holandia, Bułgaria / 2025 / 99 min / premiera polska

    Dziewczyna, kobieta, studentka, aktywistka, przyjaciółka, matka, córka, podróżniczka – cztery bohaterki i niemal nieskończone tożsamości. Studiowały w Nowym Jorku, a przez dekadę reżyserka portretuje ich dojrzewanie, tworząc pełen nadziei obraz siostrzeństwa, tożsamości i walki o przyszłość.

    Jak młode kobiety piszą na nowo swoje historie w czasach politycznych zawirowań? Evy, Lila, Anta i Talia studiują w Barnard College — kobiecej uczelni o silnych tradycjach aktywizmu społecznego w Nowym Jorku. Każda z nich pochodzi z innego środowiska, ale odnajduje solidarność w odrębnych, a zarazem powiązanych walkach — na kampusie i po ukończeniu studiów, kontynuując działania na rzecz zmian społecznych.

    Przez dziesięć lat reżyserka Nora Phillipe towarzyszyła im kamerą. W tym czasie ich życie zmieniło się wielokrotnie, a w ich historiach można się przejrzeć jak w lustrze. Wydarzenia polityczne splatają się z osobistymi: bohaterki odkrywają swoją tożsamość i próbują odnaleźć się w coraz bardziej niepewnej rzeczywistości pogłębiającego się politycznego mroku w USA. Reżyserka podąża za nimi, rejestrując głęboko osobiste refleksje i tworząc rozwijające się filmowe archiwum przyszłości – a zarazem siostrzaną wspólnotę wsparcia. Równolegle sama poszukuje nowych form wyrazu jako matka, starając się zaszczepić nadzieję kolejnym pokoleniom.

    Pokaz z audiodeskrypcją.

    Po seansie odbędzie się spotkanie z producentką Estelle Robin You.

    18.09.2025
    18:00
    Kinoteka

    Nora Philippe

    Nora Philippe jest nagradzaną reżyserką dokumentalną, producentką, kuratorką i dyrektorką EURODOC. Ukończyła prestiżową École Normale Supérieure w Lyonie, posiada tytuł magistra historii sztuki na Université Paris-1 oraz magistra studiów filmowych na Université Paris-7. Studiowała także zarządzanie instytucjami kultury i muzealnictwo na NYU (Graduate School for Arts & Science) oraz w École du Louvre, a w latach 2019–2020 była stypendystką Columbia Institute for Ideas and Imagination oraz badaczką-gościem w CNRS (Centre National de la Recherche Scientifique). Od 2016 do 2021 roku kuratorowała coroczny autorski cykl filmowy na Columbia University (Nowy Jork i Paryż). Przez dekadę uczyła reżyserii w École des arts décoratifs w Paryżu, a także zajęć z inkluzji i różnorodności w przemyśle filmowym na SciencesPo Lille. Prowadzi programy mentoringowe i warsztaty dla debiutujących twórczyń oraz dla społeczności marginalizowanych. Od marca 2022 roku pełni funkcję dyrektorki EURODOC – wiodącego europejskiego laboratorium szkoleniowego dla producentów filmów dokumentalnych z całego świata. Odpowiada za wizję strategiczną organizacji oraz nadzoruje programy edukacyjne, w tym europejskie, francuskie, karaibskie i BIPOC. Była ekspertem w licznych jury festiwalowych i komisjach grantowych (FIFDH, IDFA, RIDM, CPH:DOX, Unifrance, LaScam, CNC).

    Reżyseria: Nora Philippe

    Producent_ka: Estelle Robin You

    Produkcja: Grande Ourse Films

    Język: angielski, francuski

    Napisy: polskie, angielskie

  • Zakazane powołanie

    Zakazane powołanie

    Zakazane powołanie

    reż. Marie Mandy
    Francja, Belgia / 2024 / 78 min / premiera polska

    Od potajemnych święceń na Dunaju w 2002 roku kobiety–kapłanki w Kościele katolickim rzucają wyzwanie Watykanowi, domagając się zakończenia mizoginii. Po raz pierwszy udało im się nawiązać dialog z Watykanem, zmuszając kardynałów i papieża do zajęcia stanowiska wobec zakazanego kapłaństwa kobiet.

    W filmie śledzimy trzy zaangażowane kobiety w ich dążeniu do zmiany doktryny. Jacqueline Straub, szwajcarska teolożka, która czuje prawdziwe powołanie do kapłaństwa, od piętnastu lat nieustannie pisze do kolejnych papieży, błagając o równość płci w Kościele i zgodę na święcenia. Christina Moreira, francusko-hiszpańska buntowniczka, została wyświęcona w katakumbie, idąc śladem „potajemnych święceń” na Dunaju, które od 2002 roku powołały już ponad 300 kapłanek na całym świecie. Pomimo ekskomuniki nadal sprawuje posługę w swojej hiszpańskiej wspólnocie. Tymczasem za Atlantykiem Myra Brown, czarnoskóra kapłanka, prowadzi parafię liczącą 1500 wiernych, z niezachwianą wiarą sprzeciwiając się zakazom.

    Razem te kobiety proponują śledztwo w samym sercu Watykanu, ostatniego bastionu instytucjonalnej mizoginii, rzucając wyzwanie wielowiekowej tradycji, reinterpretując święte teksty i obalając teologiczne, polityczne i kulturowe argumenty stojące za niesprawiedliwym zakazem. Dla nich kwestia święceń kobiet to dopiero pierwszy krok ku szerszym zmianom: dopuszczeniu kapłanów do małżeństwa, walce z dyskryminacją ze względu na płeć i uznaniu związków homoseksualnych.

    Po seansie odbędzie się spotkanie z reżyserką Marie Mandy.

    21.09.2025
    18:30
    Kinoteka

    Marie Mandy

    Belgijska reżyserka i fotografka, której 35 filmów dokumentalnych eksploruje tematy płci, seksualności, duchowości i zdrowia. Kształciła się w London International Film School. Jej nagradzane filmy to m.in. Filming Desire (2001) o kobiecym spojrzeniu, Seeing (Without Sight) (2004, Prix Europa) oraz A Diary of Healing (2010, Scam Étoile, Prix Europa). Nowsze produkcje, takie jak Women Prefer to Laugh (2022, Critics’ Prize, FIFF Namur) i Forbidden Call: Women Priests (2024, Best Impact Award, Millenium Festival), kontynuują jej eksplorację feminizmu i sprawiedliwości społecznej. Prowadzi również zajęcia z pisania scenariuszy dokumentalnych w Paryżu i Aix-Marseille.

    Reżyseria: Marie Mandy

    Producent_ka: Victor Ede, Hanne Phlypo

    Produkcja: Cinephage Productions, Clin d’oeil films

    Język: angielski, niemiecki, francuski, włoski

    Napisy: polskie, angielskie

  • Rewolucja czułości

    Rewolucja czułości

    Rewolucja czułości

    reż. Annelie Boros
    Niemcy / 2024 / 95 min / premiera polska

    „Czy możliwa jest rzeczywistość pełna troski i czułości?” – pyta reżyserka, filmując historie czterech osób wykonujących niewidzialną pracę dla lepszego świata. Poruszające opowieści tworzą narrację „rewolucji czułości”, o której mówiła Olga Tokarczuk w noblowskim wykładzie.

    „Od śmierci mojej przyjaciółki jedno pytanie nie opuszcza mnie ani na chwilę: czy mógł istnieć świat, w którym chciałaby żyć? Świat, w którym nikt nie zostaje sam ze swoimi problemami, w którym mamy czas i przestrzeń, by naprawdę zająć się potrzebami innych? Świat pełen troski?”.

    Reżyserka przedstawia historie czterech osób, które stawiają opiekuńczość i troskę na pierwszym miejscu. Arnold z Hamburga opiekuje się swoim niepełnosprawnym synem Nico przez 24 godziny na dobę, a mimo to znajduje siłę, by nieustannie walczyć o prawa rodzinnych opiekunów.

    Bożena, polska opiekunka całodobowa, której życie dramatycznie się zmieniło po pracy w Niemczech, dziś wspiera inne opiekunki i opiekunów, zachęcając ich, by walczyli o swoje prawa. Amanda, aktywistka z Peru, nie może już dłużej patrzeć, jak kryzys klimatyczny niszczy środowisko życia jej rodziny. Wie, że zdrowie ludzi i zdrowie planety to jedno i to samo. I Samuel, poruszający się na wózku, który uwielbia spędzać noce w saunie z przyjaciółmi – teraz buduje inkluzywny dom.

    Wszyscy chcą uczynić świat miejscem pełnym czułości i troski. Ale boleśnie przekonują się, że nie jest to łatwe: codziennie podtrzymując życie, sami są często na granicy wytrzymałości. Społeczeństwo rzadko to dostrzega, a jeszcze rzadziej docenia — na co dzień brak czasu i pieniędzy, by troszczyć się o siebie i innych w sposób godny i wystarczający.

    Po seansie odbędzie się spotkanie z bohaterką Bożeną Domańską.

    21.09.2025
    16:00
    Kinoteka

    Annelie Boros

    Ur. w 1991 roku w Monachium, studiowała film dokumentalny i dziennikarstwo telewizyjne w HFF w Monachium. Jej filmy Mars Closer i Fuck White Tears były pokazywane na międzynarodowych festiwalach (m.in. Visions du Réel, DOK Leipzig) i zdobyły liczne nagrody (m.in. Starter Filmpreis, FFF-Förderpreis). Film F32.2 został w 2018 roku nominowany do Student Academy Award® i otrzymał Young Eyes Film Award na DOK Leipzig. W 2020 roku jej fabularny film dyplomowy Kräfte miał premierę na Nordische Filmtage, a rok później zdobył nagrodę publiczności na festiwalu Sehsüchte w Poczdamie. Jej dokument Die Gewichtheberin był prezentowany na Hofer Filmtage oraz emitowany w programie „Ab 18!” na antenie 3Sat.

    Reżyseria:  Annelie Boros

    Producent_ka: Matthias Greving

    Produkcja: Kinescope Film GmbH

    Język: niemiecki, polski, hiszpański

    Napisy: polskie, angielskie